Gokarneshwor Mahadev & Uttargaya Temple

Kathmandu, Bagmati Province

Gokarneshwor Mahadev & Uttargaya Temple, Kathmandu, Bagmati Province
Presiding deity
God Shiva
District
Kathmandu
Best time to visit
August - September
Known for
Shiva Lingam, Uttargaya, Gokarna, Pitru Tarpan, Ancestral Rituals, Bagmati River

Numerous folk tales, public beliefs, and traditions regarding the origin of Gokarneshwar Mahadev are prevalent in Nepali life. According to the Nepal Mahatmya, in ancient times, Lord Shiva vanished from Kailash. Brahma, Vishnu, and Indra, who went searching for him, discovered Mahadev roaming in the form of a deer with a herd of deer in the Shleshmanntak forest of the Pashupat area. When the deities surrounded him to capture him, Shiva attempted to escape. Upon trying, the horn of the deer-shaped Shiva came into the hands of the three deities. The moment the horn was grabbed, Mahadev vanished from that spot as well, leaving only the horn in the hands of the deities, which broke into three pieces. Just then, a heavenly voice announced, 'Establish the pieces of the horn in heaven, hell, and earth; this will bring welfare to all three worlds.' Accordingly, King Indra established it in Amravati, Lord Vishnu in hell, and Lord Brahma in Gokarna of the earth (Earth). Later, this location began to be worshiped as Gokarneshwar Mahadev.

गोकर्णेश्वर महादेव एवं उत्तरगया

नेपालीमा

काठमाडौं, बागमती प्रदेश · भगवान शिव · अगस्त - सेप्टेम्बर

गोकर्णेश्वर महादेवको उद्भवसम्बन्धी अनेक लोकोक्ति, जनधारणा र विश्वास नेपाली जनजीवनमा व्याप्त छन् । नेपाल महात्म्यअनुसार, परापूर्वकालमा भगवान् शिव कैलासबाट अन्तर्ध्यान हुनुभएको थियो । उहाँलाई खोज्न निस्किनुभएका ब्रह्मा, विष्णु एवम् इन्द्रले महादेवलाई पाशुपत क्षेत्रस्थित श्लेष्मान्तक वनमा मृगको रूप धारण गरी मृगको बथानका साथ विचरण गरिरहेको अवस्थामा देख्नुभएछ । उहाँलाई पक्रन भनी घेरा हाल्दा उहाँ उम्कन खोज्नुभएछ । बल्लतल्ल तीनै देवको हातमा मृगरूपी शिवको सिङ आएछ । सिङ समात्नासाथ महादेव त्यहाँबाट पुनः अन्तर्ध्यान हुनुभएछ र देवताहरूको हातमा सिङ मात्र परेछ । त्यसरी समातिंदा सिङ तीन टुक्रामा विभक्त भएछ । त्यत्तिकैमा आकाशवाणी भएछ, 'आआफ्‌ना हातमा परेको सिङ स्वर्ग, मर्त्य र पातालमा स्थापित गर्नू । यसबाट तीनै लोकको कल्याण हुनेछ ।' आआफ्‌नो भागको सिङलाई देवराज इन्द्रले अमरावतीमा, भगवान् विष्णुले पातालमा र ब्रह्माले मर्त्यलोक (पृथ्वी) को गोकर्णमा स्थापना गर्नुभएको थियो । कालान्तरमा यसै स्थानमा स्थापित…

गोकर्णेश्वर महादेव एवं उत्तरगया

हिन्दी में

काठमाडौं, बागमती प्रदेश · भगवान शिव · अगस्त - सितंबर

गोकर्णेश्वर महादेव की उत्पत्ति से संबंधित कई लोककथाएं और विश्वास नेपाली जनजीवन में प्रचलित हैं। नेपाल महात्म्य के अनुसार, प्राचीन काल में भगवान शिव कैलाश से अंतर्ध्यान हो गए थे। उन्हें खोजने निकले ब्रह्मा, विष्णु और इंद्र ने महादेव को पाशुपत क्षेत्र के श्लेष्मान्तक वन में हिरण का रूप धारण कर हिरणों के झुंड के साथ घूमते हुए देखा। जब देवताओं ने उन्हें पकड़ने के लिए घेरा डाला, तो शिव भागने लगे। प्रयास करने पर तीनों देवताओं के हाथों में मृग रूपी शिव का सींग आ गया। सींग पकड़े जाते ही महादेव वहाँ से भी अंतर्ध्यान हो गए और देवताओं के हाथ में केवल सींग रह गया, जो पकड़े जाने के कारण तीन टुकड़ों में टूट गया था। तभी आकाशवाणी हुई कि 'अपने-अपने हाथ के सींग के टुकड़े को स्वर्ग, पाताल और पृथ्वी पर स्थापित करो, इससे तीनों लोकों का कल्याण होगा।' उसी अनुसार देवराज इंद्र ने अमरावती में, भगवान विष्णु ने पाताल में और ब्रह्मा जी ने पृथ्वी के गोकर्ण में उस सींग को स्थापित किया। बाद में इसी स्थान को…

Related temples

More temples in Nepal